Kattenkleuren
De witte kat: rassen, doofheid en betekenis
Een witte kat met twee blauwe ogen is in ongeveer 60 tot 80 procent van de gevallen doof, doordat hetzelfde witte gen ook het gehoor kan aantasten. Bij een witte kat met 1 blauw oog is dat 30 tot 40 procent, en katten met andere oogkleuren horen meestal gewoon. Deze pagina legt uit hoe wit ontstaat, waarom witte katten vaker doof zijn, welke rassen wit voorkomen, hoe je een dove witte kat verzorgt en welke betekenis mensen aan een witte kat geven.

In het kort
| Vaker doof? | Ja, bij twee blauwe ogen 60 tot 80 procent |
|---|---|
| Oorzaak | Het dominante witte W-gen |
| Albino? | Nee, een witte kat heeft wel pigment in de ogen |
| Een ras? | Nee, wit komt bij veel rassen voor |
Hoe ontstaat een witte kat?
Een witte kat is meestal wit door het dominante witte gen, het W-gen, dat alle kleur in de vacht onderdrukt. De kat maakt onderhuids wel kleur aan, maar die komt niet in de haren terecht, waardoor de vacht helemaal wit blijft.
Een witte kat is dus geen albino. Bij albinisme ontbreekt het pigment volledig, ook in de ogen, die dan lichtroze lijken. Een witte kat met het W-gen heeft juist gewoon gekleurde ogen: blauw, groen, geel of oranje, en soms 1 oog van elke kleur.
Wit kan ook ontstaan door grote witte vlekken die samen bijna de hele kat bedekken. Zo'n kat is technisch een kat met veel wit, geen echte W-kat. Voor het oog is het verschil klein, maar voor het risico op doofheid maakt het uit welk gen de witte vacht veroorzaakt.
Waarom zijn witte katten vaker doof?
Witte katten zijn vaker doof omdat het W-gen naast de vachtkleur ook de ontwikkeling van het binnenoor kan verstoren. Het risico hangt sterk samen met de oogkleur.
De cijfers per oogkleur staan in de tabel hieronder.
| Type witte kat | Kans op doofheid |
|---|---|
| Witte kat met twee blauwe ogen | 60 tot 80 procent |
| Witte kat met 1 blauw oog | 30 tot 40 procent |
| Witte kat met groene of gele ogen | Klein, meestal normaal gehoor |
De doofheid kan aan 1 oor of aan beide oren zitten. Een kat die maar aan 1 oor doof is, redt zich vaak prima, want hij hoort met het andere oor. Twijfel je, laat het gehoor dan testen bij de dierenarts, die daarvoor een BAER-test kan aanvragen. Meer over de erfelijke kant van blauwe ogen lees je bij de kattenrassen met blauwe ogen.
Welke rassen komen in het wit voor?
Wit is geen apart ras maar een vachtkleur die bij veel rassen voorkomt. De rassen waarbij je regelmatig een witte kat ziet, staan hieronder opgesomd.
- Turkse angora: elegante halflanghaar, vaak wit met blauwe of amberkleurige ogen.
- Turkse van: overwegend wit met gekleurde tekening op kop en staart.
- Perzische kat en exotic shorthair: witte langharige katten met een vol gezicht.
- Maine coon en noorse boskat: grote boskatten die ook egaal wit voorkomen.
- Foreign white: een witte siamees die speciaal op een zuiver witte vacht is gefokt.
- Khao manee: een zeldzaam ras uit Thailand, altijd wit, vaak met twee verschillende oogkleuren.
Wil je een grote witte kat of een langharige witte kat, dan kom je het snelst uit bij de maine coon, de noorse boskat of de perzische kat.
Hoe verzorg je een dove of witte kat?
Een dove witte kat verzorg je vooral door hem veilig binnen of in een omheinde tuin te houden, want hij hoort geen naderend gevaar zoals verkeer. Voor het overige heeft hij dezelfde zorg nodig als elke andere kat.
Benader een dove kat altijd zo dat hij je ziet of de trillingen voelt, bijvoorbeeld door zacht op de vloer te tikken voor je hem aanraakt. Zo schrik je hem niet wakker. Katten met een witte vacht en weinig pigment in de oren en neus zijn daarnaast gevoeliger voor de zon: bij een buitenkat kan dat op termijn tot huidschade leiden.
De witte vacht zelf vraagt geen speciale voeding of borstel. Wel valt vuil sneller op, zeker rond de ogen en de staart. Een langharige witte kat borstel je een paar keer per week om klitten en gele vlekken voor te blijven.
Wat is de betekenis van een witte kat?
Een witte kat staat in veel culturen symbool voor zuiverheid, geluk en bescherming, maar dat is volksgeloof en geen feit over de kat zelf. De betekenis verschilt sterk per land en traditie.
In Japan geldt de witte kat als een teken van geluk en positieve energie; het bekende maneki-neko wenkbeeldje is vaak wit. In West-Europa koppelen mensen een witte kat aan reinheid en een nieuw begin. Spiritueel wordt een witte kat soms gezien als een teken van rust of een boodschap om op je intuïtie te vertrouwen.
Deze betekenissen zeggen iets over cultuur en bijgeloof, niet over het gedrag of het karakter van de kat. Het karakter van een witte kat hangt gewoon af van het ras, de opvoeding en de aanleg, net als bij een zwarte kat en het bijbehorende bijgeloof.
Veelgestelde vragen
Zijn alle witte katten doof?
Nee, niet alle witte katten zijn doof. Het risico hangt af van de oogkleur. Een witte kat met twee blauwe ogen is in 60 tot 80 procent van de gevallen doof, met 1 blauw oog 30 tot 40 procent. Witte katten met groene of gele ogen horen meestal gewoon.
Is een witte kat een albino?
Nee, een witte kat is bijna nooit een albino. Bij albinisme ontbreekt alle pigment, ook in de ogen, die dan roze lijken. Een gewone witte kat is wit door het W-gen en heeft wel gekleurde ogen: blauw, groen, geel of oranje.
Krijgt een witte kat sneller een zonnebrand?
Ja, een witte kat met weinig pigment in de oren en neus is gevoeliger voor de zon. Bij een buitenkat kan langdurige blootstelling tot roodheid en op termijn huidschade leiden. Houd zo'n kat op zonnige dagen liever binnen tijdens de felste uren.
Bestaat er een echt wit kattenras?
Nee, wit is een vachtkleur en geen apart ras. Het komt voor bij de turkse angora, de perzische kat, de maine coon en vele andere rassen. De khao manee en de foreign white zijn wel rassen die altijd of vrijwel altijd wit zijn.
Belangrijkste punten
- Een witte kat met twee blauwe ogen is in 60 tot 80 procent van de gevallen doof.
- De witte vacht komt van het dominante W-gen; een witte kat is geen albino.
- Wit is geen ras maar komt voor bij onder meer de turkse angora, perzische kat en maine coon.
- Een dove kat houd je best veilig binnen, want hij hoort geen naderend gevaar.
- De symbolische betekenis van een witte kat is volksgeloof en zegt niets over het karakter.