Gezondheid
Schurft bij katten: symptomen en behandeling
Schurft bij een kat is een besmettelijke huidaandoening die wordt veroorzaakt door de schurftmijt Notoedres cati en zorgt voor hevige jeuk, kale plekken en korstjes, vooral op kop en nek. Deze pagina legt uit wat schurft is, welke symptomen erbij horen, wanneer je direct de dierenarts belt, hoe besmettelijk de aandoening is, hoe de diagnose verloopt, hoe de behandeling eruitziet en hoe schurft verschilt van andere huidproblemen bij katten.
In het kort
| Veroorzaker | Schurftmijt Notoedres cati |
|---|---|
| Eerste plek | Kop en nek |
| Belangrijkste signaal | Hevige, aanhoudende jeuk |
| Diagnose | Diep huidafkrabsel bij de dierenarts |
| Besmettelijk voor mensen? | Nauwelijks, hooguit tijdelijke jeuk |
Wat is schurft bij een kat?
Schurft bij een kat is een besmettelijke huidaandoening die wordt veroorzaakt door de schurftmijt Notoedres cati, een piepklein spinachtig beestje met acht pootjes. De mijt graaft gangetjes in de bovenste huidlaag, waar hij zich voortplant en voor hevige jeuk zorgt.
De mijten houden zich het liefst op kop en nek van de kat op, waardoor de eerste zichtbare klachten meestal op die plekken beginnen. Zonder behandeling breidt de aandoening zich verder uit naar buik, ellebogen en oorranden.
Welke symptomen wijzen op schurft bij een kat?
Hevige jeuk die niet overgaat, is het meest opvallende symptoom van schurft bij een kat. De jeuk zorgt voor overmatig krabben en likken, waardoor bijkomende huidschade ontstaat.
De meest voorkomende signalen van een schurftmijt bij een kat staan hieronder opgesomd.
- Hevige, aanhoudende jeuk, vooral rond kop en nek
- Rode, geïrriteerde huid
- Kale plekken door overmatig krabben en likken
- Schilfers en dikke, korstige plekjes
- Verdikte of gerimpelde huid op langdurig aangetaste plekken
- Algehele onrust en minder eten door de jeuk
Deze klachten lijken op het eerste gezicht op andere huidaandoeningen bij katten, zoals allergie of schimmel. Alleen onderzoek door de dierenarts maakt het verschil duidelijk.
Wanneer bel je direct de dierenarts?
Bel binnen enkele dagen de dierenarts zodra je aanhoudende jeuk, kale plekken of korstjes bij je kat ziet, want schurft geneest niet vanzelf en verergert zonder behandeling.
Bij deze signalen maak je op korte termijn een afspraak:
- Je kat krabt en likt duidelijk meer dan normaal
- Je ziet kale plekjes of korstjes op kop, nek of oorranden
- De huid ziet er rood, schilferig of verdikt uit
Bij deze alarmsignalen bel je meteen:
- De huid is open, nat of ziet er ontstoken uit
- Je kat is duidelijk grieperig, lusteloos of eet niet meer
- De korstige plekken breiden zich razendsnel uit over het lichaam
Onbehandelde schurft kan door het krabben leiden tot een huidinfectie en in ernstige gevallen zelfs tot bloedvergiftiging, meldt Dier en Zorg Gids.
Hoe besmettelijk is schurft en hoe verspreidt het zich?
Schurft is zeer besmettelijk en verspreidt zich vooral via direct contact tussen katten. De mijt kan daarnaast korte tijd overleven op een gedeelde mand, borstel of deken, waardoor besmetting ook zonder direct contact mogelijk is.
De kans dat je als mens schurft van je kat oploopt, is klein: de schurftmijt van een kat is een andere soort dan de mijt die mensen besmet. Komt de mijt toch op je huid terecht, dan kan dat tijdelijke jeuk en rode vlekjes geven die vanzelf weer overgaan.
Heeft je kat contact met andere huisdieren, houd de besmette kat dan apart van soortgenoten totdat de behandeling is voltooid en maak manden, borstels en dekens grondig schoon.
Hoe stelt de dierenarts de diagnose?
De dierenarts stelt de diagnose met een diep huidafkrabsel, omdat de schurftmijt onder de opperhuid leeft en dus dieper zit dan bij de meeste andere huidparasieten. Onder de microscoop zijn de mijten of hun eitjes vervolgens te zien.
Omdat de mijt zich diep in de huid ophoudt, is een enkel afkrabsel niet altijd genoeg om de diagnose te bevestigen. Bij twijfel herhaalt de dierenarts het onderzoek of vult het aan met verder onderzoek naar andere oorzaken van jeuk.
Hoe wordt schurft bij katten behandeld?
Schurft bij een kat wordt behandeld met een antiparasitair middel dat de dierenarts voorschrijft, meestal in de vorm van huiddruppels, en de behandeling loopt door totdat alle huidklachten volledig verdwenen zijn. Bij een bijkomende bacteriële huidinfectie schrijft de dierenarts daarnaast een shampoo, jeukremmer of antibioticum voor.
Alle dieren die contact hadden met de besmette kat behandel je mee, ook als ze zelf nog geen klachten tonen, want anders herbesmetten de dieren elkaar steeds opnieuw. Maak daarnaast de omgeving grondig schoon: was manden, dekens en kussens op hoge temperatuur en stofzuig plekken waar de kat vaak ligt.
Stop nooit voortijdig met de behandeling, ook al lijkt de jeuk al te verminderen: een schurftinfectie moet altijd volledig en onder begeleiding van de dierenarts behandeld worden.
Waarin verschilt schurft van andere huidproblemen bij katten?
Schurft onderscheidt zich van de meeste andere huidproblemen door de hevige jeuk in combinatie met korstige, verdikte plekken op kop en nek. Andere aandoeningen geven vaak een ander patroon of andere bijkomende klachten.
Oormijt bij katten blijft beperkt tot de gehoorgang en geeft vooral donker oorsmeer en krabben aan de oren, terwijl schurft zich over een groter deel van de huid verspreidt. Ook vlooienoverlast veroorzaakt jeuk, maar dan meestal geconcentreerd rond de staartbasis en rug, met vlooienpoep als duidelijk kenmerk. Ringworm bij katten geeft juist ronde, kalende plekken met schilfering zonder de intense jeuk die bij schurft hoort.
Twijfel je welke aandoening je kat heeft, laat de dierenarts dan een huidafkrabsel of schimmelkweek maken voor een betrouwbaar antwoord.
Veelgestelde vragen
Kan een mens schurft krijgen van een kat?
De kans is klein, want de schurftmijt van een kat, Notoedres cati, is een andere soort dan de mijt die mensen normaal besmet. Komt de mijt toch op je huid terecht, dan geeft dat soms tijdelijke jeuk en rode vlekjes die vanzelf overgaan, zonder dat er een blijvende besmetting ontstaat.
Wat is het verschil tussen schurft en oormijt bij een kat?
Schurft zit vooral op kop en nek en veroorzaakt kale plekken en korstjes over een groter deel van de huid, terwijl oormijt zich beperkt tot de gehoorgang en vooral donker oorsmeer en krabben aan de oren geeft. Beide aandoeningen worden veroorzaakt door een andere mijtsoort en vragen een andere behandeling.
Gaat schurft bij een kat vanzelf over zonder behandeling?
Nee, schurft gaat niet vanzelf over en moet altijd door een dierenarts behandeld worden. Onbehandeld verergert de jeuk, wat door het krabben tot huidinfecties en in ernstige gevallen zelfs bloedvergiftiging kan leiden.
Kunnen andere huisdieren in huis schurft oplopen?
Ja, schurft is zeer besmettelijk tussen katten en dieren die contact hebben met een besmette kat lopen risico. Laat daarom alle dieren die contact hadden met de besmette kat meebehandelen, ook als ze zelf nog geen symptomen tonen.
Belangrijkste punten
- Hevige, aanhoudende jeuk rond kop en nek is het bekendste signaal van schurft bij een kat.
- Schurft is zeer besmettelijk tussen katten, maar mensen lopen nauwelijks risico op een blijvende besmetting.
- Zie je open of ontstoken huid, of eet je kat niet meer: bel dan meteen de dierenarts.
- De dierenarts stelt de diagnose met een diep huidafkrabsel en behandelt schurft met een antiparasitair middel.
- Schurft gaat niet vanzelf over: onbehandeld kan het door krabben tot een huidinfectie leiden.