Kitten
Waarom bijt mijn kitten en hoe leer je het af?
Een kitten bijt meestal omdat het speelt, omdat het tandvlees jeukt tijdens de tandwisseling, of omdat het overprikkeld raakt tijdens een speelsessie. Deze pagina legt uit waarom een kitten bijt, hoe je bijten onderscheidt van agressie, hoe je het bijten stap voor stap afleert en wanneer bijten een signaal van pijn of ziekte kan zijn in plaats van gewoon gedrag.
In het kort
| Hoofdoorzaak | Speelgedrag en jeuk tijdens de tandwisseling |
|---|---|
| Tandwisseling | Rond 3 tot 4 maanden, compleet rond 6 maanden |
| Afleren | Nooit de hand als speeltje, direct stoppen bij te hard bijten |
| Bel de dierenarts bij | Plotse onverklaarbare agressie of bijten met minder eten |
Waarom bijt een kitten?
Een kitten bijt vooral omdat bijten een normaal onderdeel is van spelen, jagen oefenen en de tandwisseling. Bij een nestje leren kittens van elkaar hoe hard bijten mag door tijdens het spelen naar elkaar te piepen en het spel even te stoppen als het te hard ging, een les die een kitten zonder nestgenoten soms mist.
De belangrijkste oorzaken staan hieronder.
- Speelgedrag: een kitten oefent jaaggedrag door te sluipen, springen en bijten, vaak naar bewegende handen, voeten of speelgoed.
- Tandwisseling: rond 3 tot 4 maanden beginnen de melktanden te wisselen voor het blijvende gebit (meer over deze en andere fases lees je bij hoe oud is mijn kitten), en een gevoelig tandvlees maakt kauwen en bijten prettig.
- Overprikkeling: een kitten dat te lang geaaid of te intensief gespeeld wordt, kan plots bijten als signaal dat het genoeg is.
- Angst of onzekerheid: een kitten dat zich in het nauw gedreven voelt, bijt soms als verdediging in plaats van als spel.
Hoe onderscheid je speels bijten van agressie?
Speels bijten herken je aan een ontspannen lichaamshouding, oren naar voren en een bijtkracht die nauwelijks pijn doet of huid beschadigt. Vaak volgt er meteen weer spelen, wegrennen of een aanraking met de poot.
Agressief bijten gaat gepaard met platte oren, een opgezette staart of vacht, grommen of sissen vooraf, en een bijtkracht die wel degelijk pijn doet of een wondje achterlaat. Een kitten dat agressief bijt, trekt zich meestal terug in plaats van door te spelen. Bij een volwassen kat verloopt dat onderscheid grotendeels hetzelfde; meer daarover lees je bij waarom bijt mijn kat mij en hoe stop je het.
Hoe leer je een kitten af om te bijten?
Je leert een kitten bijten af door nooit je hand of voet als speeltje te gebruiken en door ongewenst bijten direct te negeren. Trek je hand niet snel terug bij een beet, want die reflex maakt het net spannender voor een kitten; leg je hand liever stil neer en trek pas rustig weg zodra het kitten losraakt.
De aanpak in stappen:
- Bied bij elke speelsessie een speeltje aan een stok of een touwtje aan, nooit je blote hand.
- Stop direct met spelen en loop weg zodra het kitten te hard bijt, zodat het kitten leert dat hard bijten het spel beeindigt.
- Geef tijdens de tandwisseling een geschikt kauwspeeltje of een koud washandje om op te kauwen, dat verlicht de jeuk aan het tandvlees.
- Beloon zacht spelen met aandacht of een snack, zodat gewenst gedrag meer oplevert dan bijten.
Blijft een kitten ondanks deze aanpak in mensenhanden bijten, overweeg dan kort en gecontroleerd speelcontact met een ander kitten of een rustige oudere kat, zodat het alsnog leert hoe hard bijten mag. Meer over grenzen aanleren en de socialisatieperiode lees je bij kitten opvoeden en socialiseren.
Wanneer is bijten een signaal van pijn of ziekte in plaats van gedrag?
Bijten wijst op pijn of ziekte in plaats van op gewoon gedrag als een kitten plotseling en zonder aanleiding begint te bijten, terwijl het dat voorheen nooit deed. Ook bijten dat gepaard gaat met andere signalen is een aandachtspunt, zoals minder eten, je terugtrekken bij aanraking op 1 specifieke plek, of overmatig kwijlen.
Bel de dierenarts als een kitten plotseling agressief bijt zonder duidelijke aanleiding, als bijten samengaat met minder eten of drinken, of als het kitten duidelijk pijn lijkt te hebben bij het openen van de bek. Dat laatste kan bijvoorbeeld samengaan met een lastige tandwisseling, waarbij een melktand niet op tijd loslaat.
Veelgestelde vragen
Is bijten bij een kitten normaal gedrag?
Ja, bijten is bij een kitten normaal spel- en jaaggedrag, zeker tijdens de tandwisseling rond 3 tot 4 maanden. Het wordt pas een aandachtspunt als het te hard blijft, ondanks consequent afleren.
Waarom bijt mijn kitten vooral in mijn handen?
Een kitten bijt vaak in handen omdat handen bewegen en dus jaaggedrag uitlokken, vooral als je er ooit mee speelde. Stop daarom met handspel en bied vanaf nu alleen speeltjes aan een stok aan.
Kan een kitten bijten uit angst?
Ja, een kitten dat zich bedreigd voelt kan uit angst bijten als verdediging, te herkennen aan platte oren, een lage houding en wegtrekken in plaats van doorspelen. Geef het kitten in dat geval ruimte in plaats van het vast te pakken.
Helpt een tweede kitten tegen te hard bijten?
Een tweede kitten kan helpen omdat kittens onderling leren hoe hard bijten tijdens spel mag, iets wat je als mens minder goed kunt overbrengen. Dit is geen garantie en vervangt niet dat je zelf ook consequent grenzen stelt.
Wanneer stopt het bijtgedrag vanzelf?
De meeste kittens bijten minder zodra de tandwisseling rond 6 maanden voorbij is en ze consequent leerden dat hard bijten het spel stopt. Zonder consequente aanpak kan het bijtgedrag echter aanhouden tot in de volwassenheid.
Belangrijkste punten
- Een kitten bijt meestal door speelgedrag, jeuk tijdens de tandwisseling of overprikkeling.
- Speels bijten doet nauwelijks pijn en gaat gepaard met een ontspannen houding; agressief bijten met platte oren en grommen.
- Gebruik nooit je hand als speeltje en stop direct met spelen bij te hard bijten.
- Geef tijdens de tandwisseling een kauwspeeltje of koud washandje tegen de jeuk aan het tandvlees.
- Bel de dierenarts bij plotse onverklaarbare agressie of bijten in combinatie met minder eten of drinken.