Gezondheid

Teek bij je kat: veilig verwijderen en voorkomen

Een teek verwijder je met een tekentang of tekenhaakje: pak de teek zo dicht mogelijk bij de huid van je kat en draai hem er rustig uit. Smeer nooit alcohol, olie of nagellak op de teek. Deze pagina legt stap voor stap uit hoe je een teek verwijdert, wat je doet zonder tekentang, wat je doet als de kop blijft zitten, hoe gevaarlijk een tekenbeet is, hoe je teken voorkomt en wat verwijderen bij de dierenarts kost.

Illustratie van een liggende kat bij uitleg over een teek verwijderen
Pak de teek zo dicht mogelijk bij de huid en draai hem er rustig uit.

In het kort

VerwijderenMet tekentang, vlak bij de huid, rustig draaien
Nooit gebruikenAlcohol, olie, vaseline of nagellak
AlarmsignalenKoorts, sloomheid of kreupel lopen na een beet
PreventieDruppels, tablet of tekenband voor katten

Hoe verwijder je een teek bij je kat in 5 stappen?

Een teek verwijder je met een tekentang, tekenhaakje of puntpincet, zo dicht mogelijk op de huid. De 5 stappen staan hieronder in volgorde.

  1. Houd je kat rustig vast of vraag iemand om te helpen. Duw de vacht opzij tot je de teek goed ziet.
  2. Plaats de tekentang of het tekenhaakje plat op de huid en schuif hem om de teek heen.
  3. Pak de teek bij de kop, vlak op de huid van je kat, nooit bij het volgezogen lijf.
  4. Draai de teek rustig los tot hij meekomt. Trek niet met een ruk en knijp het lichaam niet plat.
  5. Was het beetwondje met water en zeep en controleer de plek de dagen erna op roodheid of zwelling.

Dood de teek na het verwijderen, bijvoorbeeld door hem in een stukje papier plat te drukken of in een afgesloten potje weg te gooien. Controleer daarna de rest van de vacht met je vingers of een fijne kam: waar 1 teek zit, zitten er vaker meer. Favoriete plekken zijn de kop, de hals, de oksels en de liezen.

Hoe verwijder je een teek zonder tekentang of pincet?

Zonder tekentang gebruik je een puntpincet, of je haalt dezelfde dag nog een tekenhaakje bij de apotheek, de dierenwinkel of de dierenarts. Rustig en volledig verwijderen weegt zwaarder dan haast, al neemt de kans op ziekteoverdracht toe naarmate de teek langer vastzit.

  • Met een puntpincet pak je de teek bij de kop, tegen de huid aan, en draai je hem rustig los.
  • Met blote vingers verwijderen raad je af: je knijpt het volgezogen lijf snel plat, waardoor de teek zijn maaginhoud met ziekteverwekkers in het wondje kan persen.
  • Smeer nooit alcohol, olie, vaseline of nagellak op de teek. De teek raakt daardoor in stress en geeft juist meer ziekteverwekkers af in de huid.

Zit de teek op een lastige plek, zoals het ooglid of de lip, of lukt het niet zonder dat je kat panikeert, laat de dierenarts hem dan verwijderen.

Wat doe je als de kop van de teek blijft zitten?

Een achtergebleven kop of bijtdeel hoeft er meestal niet alsnog uit: het lichaam van je kat stoot het restje in de dagen erna vanzelf af. Wroet niet met een naald of pincet in de huid, want daarmee vergroot je de kans op een ontsteking.

Een mild verloop en een verloop waarbij je belt, herken je zo. Mild en normaal: een klein hard bultje op de beetplek dat binnen 1 a 2 weken verdwijnt. Bellen met de dierenarts: de plek wordt rood, warm, dik of pijnlijk, er komt pus uit, of je kat blijft eraan krabben. De dierenarts maakt het wondje dan schoon en behandelt de ontsteking.

Hoe gevaarlijk is een tekenbeet voor je kat?

Een enkele tekenbeet is voor de meeste katten onschuldig: katten poetsen veel teken zelf weg en worden minder vaak ziek van tekenbeten dan honden. Teken kunnen wel ziekteverwekkers overdragen. De belangrijkste tekenziektes bij katten staan hieronder.

  • Anaplasmose: een bacteriele infectie die bij katten vaker voorkomt dan de ziekte van Lyme. Signalen zijn koorts, sloomheid en slecht eten. Katten herstellen na behandeling meestal volledig.
  • Ziekte van Lyme (borreliose): zeldzaam bij katten. Mogelijke signalen zijn koorts, sloomheid, kreupel lopen en gewrichtspijn, soms pas weken na de beet.
  • Ehrlichiose: een zeldzame bacteriele infectie met koorts en sloomheid als belangrijkste signalen.

Deze pagina stelt geen diagnose: alleen de dierenarts kan met bloedonderzoek vaststellen of je kat een tekenziekte heeft. Bel de dierenarts als je kat in de weken na een tekenbeet koorts krijgt, kreupel loopt, sloom is of niet wil eten. De behandeling bestaat meestal uit een kuur met antibiotica.

Hoe voorkom je teken bij je kat?

Teken voorkom je met een antiparasitair middel dat voor katten is geregistreerd, gecombineerd met dagelijkse controle in het tekenseizoen. Teken zijn vooral actief van het vroege voorjaar tot en met de herfst, grofweg van maart tot oktober, in gras, struiken en bosranden. De preventiemiddelen staan hieronder.

  • Druppels in de nek (pipet): tekendruppels voor katten werken meestal ongeveer 4 weken. Gebruik nooit druppels voor honden: middelen met permethrine zijn giftig voor katten.
  • Kauwtablet via de dierenarts: een middel zoals Credelio doodt teken die zich vastbijten en wordt maandelijks gegeven.
  • Tekenband: een geregistreerde band met werkzame stof beschermt maandenlang. Hoe zo'n band werkt en welke veilig zijn, lees je bij een veilige vlooienband.

Kam een buitenkat in het tekenseizoen dagelijks na en voel met je vingers langs kop, hals, oksels en liezen. Geen enkel middel voorkomt 100 procent van de beten, dus controleren blijft nodig. Veel middelen tegen teken werken meteen tegen vlooien, waardoor je twee parasieten met 1 middel afdekt.

Wat kost een teek laten verwijderen bij de dierenarts?

Een teek laten verwijderen kost bij de meeste praktijken het tarief van een gewoon consult; een vast landelijk tarief bestaat niet en prijzen verschillen per praktijk. Veel assistenten verwijderen een teek tussendoor, waardoor je soms alleen een kort consult of helemaal niets betaalt.

Bel je eigen praktijk vooraf en vraag wat zij rekenen. Combineer het bezoek waar mogelijk met een geplande afspraak, zoals een vaccinatie of jaarlijkse controle, dan betaal je geen apart consult.

Veelgestelde vragen

Kunnen katten de ziekte van Lyme krijgen?

Ja, maar de ziekte van Lyme is bij katten zeldzaam. Anaplasmose komt bij katten vaker voor. Krijgt je kat in de weken na een tekenbeet koorts, gaat hij kreupel lopen of wordt hij sloom, laat hem dan onderzoeken door de dierenarts.

Hoe lang blijft een teek op een kat zitten?

Een teek zuigt zich in enkele dagen vol en laat daarna vanzelf los, meestal na 3 tot 7 dagen. Wachten tot hij loslaat is geen goed idee: hoe langer een teek vastzit, hoe groter de kans op overdracht van ziekteverwekkers.

Kan ik zelf ziek worden van een teek op mijn kat?

Niet via je kat zelf: tekenziektes zoals Lyme worden alleen door een tekenbeet overgedragen. Een teek kan wel vanuit de vacht op jou overkruipen. Verwijder teken daarom met een tang, dood ze meteen en was daarna je handen.

Moet ik na elke tekenbeet naar de dierenarts?

Nee. Een teek die je zelf volledig verwijdert, vraagt geen dierenartsbezoek. Ga wel als de beetplek ontstoken raakt of als je kat in de weken erna koorts heeft, kreupel loopt, sloom is of slecht eet.

Belangrijkste punten

  • Pak de teek met een tekentang vlak bij de huid en draai hem er rustig uit.
  • Gebruik nooit alcohol, olie of nagellak: de teek geeft dan juist meer ziekteverwekkers af.
  • Een achtergebleven kop stoot het lichaam meestal vanzelf af; bel bij roodheid of pus.
  • Bel de dierenarts bij koorts, sloomheid of kreupel lopen in de weken na een tekenbeet.
  • Voorkom teken met druppels, een tablet of een band voor katten, nooit met hondenmiddelen.

Lees ook

Bronnen