Benodigdheden

Kattenmand en slaapplek kiezen: van donut tot hangmat

De beste kattenmand kies je op basis van de slaapstijl van je kat: een dichte mand voor katten die beschut liggen, een donut voor katten die opgerold slapen en een hangmat voor katten die hoogte of warmte zoeken. Deze gids zet alle typen slaapplekken op een rij en behandelt daarna de juiste maat, de dichte kattenmand, de donut, de kattenhangmat, de beste plek in huis en het schoonhouden van de mand.

Kat ligt beschut in een dichte kattenmand met ronde ingang
Een dichte kattenmand geeft beschutting aan katten die zich graag terugtrekken.

In het kort

Juiste maatOpgerolde kat plus 15 tot 20 cm speling
Donutmaat50 tot 60 cm voor een gemiddelde kat, 80 tot 100 cm voor grote rassen
Dichte mandVoor katten die zich graag verstoppen en beschut slapen
WassenHoes of mand elke 1 a 2 weken op 30 graden

Welke typen kattenmanden en slaapplekken bestaan er?

Er bestaan zes typen slaapplekken voor katten: de open mand, de donut, de dichte mand, de kattenhangmat, de radiatorhangmat en het kattenmeubel zoals een bijzettafel met slaapholte. De typen en hun sterke punten staan in deze tabel.

TypeVormSterk punt
Open mand of kussenPlat of met lage randVrij zicht, makkelijke instap
DonutRond met dikke zachte randSteun en warmte bij opgerold slapen
Dichte mand (iglo of holletje)Gesloten met een ingangBeschutting voor verstoppers
KattenhangmatDoek op een frame of tussen potenVerend ligcomfort, vaak verhoogd
RadiatorhangmatHaakt aan de verwarmingWarmte in de winter
Bijzettafel met slaapholteMeubel met holte erinSlaapplek die opgaat in het interieur

Een bijzettafel met ingebouwde kattenmand combineert een salontafeltje met een beschut holletje eronder en is daarmee een nette oplossing voor wie geen losse mand in het zicht wil. Hippe of design poezenmanden beoordeel je op dezelfde punten als elke andere mand: maat, ligcomfort en wasbaarheid tellen, het uiterlijk is voor jou.

Welke maat kattenmand heeft je kat nodig?

De juiste maat bepaal je door je kat opgerold te meten en daar 15 tot 20 cm bij op te tellen. Een mand die iets krap aanvoelt geeft een veiliger gevoel dan een veel te ruime mand, want katten liggen graag met hun rug tegen een rand.

Voor een donut kattenmand vertaalt zich dat in deze diameters:

  • 50 tot 60 cm: gemiddelde volwassen kat van 3,5 tot 5 kg.
  • 80 cm: zware kat of kat die graag half uitgestrekt ligt.
  • 100 cm: grote rassen zoals de maine coon, of twee katten die samen slapen.

Meet bij een dichte mand daarnaast de ingang: je kat moet er zonder bukken of wringen door kunnen. Voor een oudere kat kies je een model met een lage instap van hooguit enkele centimeters, want springen en klimmen gaan moeizamer; meer aandachtspunten staan in de gids over een oudere kat verzorgen.

Wanneer kies je een dichte kattenmand?

Een dichte kattenmand kies je voor een kat die beschut wil liggen: katten die zich vaak verstoppen, schrikachtig reageren op bezoek of in een druk huishouden wonen. De gesloten vorm dempt geluid en licht en geeft je kat een eigen schuilplek met maar een ingang om in de gaten te houden.

Een iglo of holletje houdt daarnaast warmte goed vast, waardoor dichte manden favoriet zijn bij katten met een dunne vacht en bij senioren. Let bij de aanschaf op een uitneembaar binnenkussen, anders krijg je de binnenkant nooit goed schoon.

Verstopt je kat zich opvallend vaak of komt ze nauwelijks nog uit haar schuilplek, dan is de mand niet de oplossing maar een signaal; lees dan verder over de oorzaken bij een bange kat die zich verstopt. Zelfverzekerde katten die alles willen zien kiezen in de praktijk vaker een open mand of een hoge ligplek.

Waarom slapen katten zo graag in een donut kattenmand?

Katten slapen graag in een donut omdat de dikke ronde rand hun opgerolde slaaphouding ondersteunt en lichaamswarmte vasthoudt. Opgerold slapen is de houding waarin een kat warmte bewaart en haar buik beschermt, en de donutrand fungeert daarbij als steun voor kop en rug.

De zachte, hoogpolige stof van de meeste donuts nodigt daarnaast uit tot kneden, hetzelfde gedrag dat kittens bij de moederpoes vertonen. Wat de houding van je slapende kat verder betekent, lees je in het overzicht van slaaphoudingen van katten.

Let bij de aanschaf van een donut op drie punten: een antislip onderkant zodat de mand niet wegglijdt op een gladde vloer, een hoes of mand die in de wasmachine mag en een rand die stevig genoeg is om niet plat te zakken. Een donut die na twee maanden een platte pannenkoek is geworden, verliest precies de steun waarvoor je hem kocht.

Voor welke kat is een kattenhangmat geschikt?

Een kattenhangmat is geschikt voor katten die verhoogd of verend willen liggen en voor koukleumen, want de bekendste variant haakt aan de radiator. Het doek geeft licht mee onder het gewicht van je kat, wat veel katten comfortabel vinden.

De drie gangbare varianten:

  • Radiatorhangmat: haakt met beugels aan de verwarming en is in de winter een favoriete warmteplek. Controleer het opgegeven draaggewicht, want veel modellen zijn berekend op katten tot ongeveer 5 a 7 kg.
  • Vrijstaande hangmat op een frame: verplaatsbaar en geschikt voor elke ruimte, bijvoorbeeld naast een raam.
  • Raamhangmat met zuignappen: geeft je kat een uitkijkpost op het raam; controleer de zuignappen maandelijks.

Zware katten en katten die moeilijk springen zijn minder gebaat bij een hangmat: het instappen vraagt een sprongetje en een wiebelend doek schrikt onzekere katten af. Kies voor hen een stevige mand op de grond of een kattenboom met brede, vaste ligvlakken.

Waar zet je de kattenmand neer?

De kattenmand zet je op een rustige, tochtvrije plek met overzicht, en nooit naast de kattenbak of de voerbak. Katten scheiden slapen, eten en hun toilet strikt, en een mand op een drukke doorloop wordt gemeden.

Deze plekken werken goed:

  • Een hoek van de woonkamer met zicht op de ruimte.
  • Een verhoogde plek zoals een vensterbank of een stevige kast.
  • Bij een warmtebron: naast de verwarming of in een zonnige vensterbank.
  • Een rustige slaapkamer voor katten die overdag hun rust pakken.

Een kat slaapt 12 tot 16 uur per dag en wisselt daarbij graag van plek, dus twee of drie slaapplekken verspreid over het huis zijn geen luxe. Waarom katten zoveel slapen en hoe hun slaapritme werkt, lees je in het artikel over hoeveel een kat slaapt. Negeert je kat de nieuwe mand, verplaats hem dan naar een plek waar ze nu al vaak ligt en leg er een doek in die naar haar ruikt.

Hoe houd je de kattenmand schoon?

Een kattenmand houd je schoon door hem wekelijks te ontharen en de hoes of de hele mand elke 1 a 2 weken op 30 graden te wassen. Regelmatig wassen houdt huisstofmijt, vlooieneitjes en geurtjes weg zonder dat de vertrouwde geur volledig verdwijnt.

Het onderhoud in de praktijk:

  1. Haal losse haren er wekelijks af met een rubberen handschoen of plakroller.
  2. Was de hoes of mand op 30 graden met een mild wasmiddel zonder sterke parfum, want een doordringende wasgeur kan je kat afschrikken.
  3. Laat de mand volledig drogen voor je kat er weer in mag; kies bij een donut een model dat in de droger mag of plan de was op een warme dag.
  4. Stofzuig de plek onder en rond de mand mee.

In de rui- periodes in voor- en najaar mag de wasfrequentie omhoog. Blijven de haren een probleem in huis, dan helpen de tips uit het artikel over verharen bij katten. Vervang de mand wanneer de vulling blijvend is platgezakt of de stof scheurt.

Veelgestelde vragen

Waarom ligt mijn kat niet in haar nieuwe mand?

Meestal staat de mand op de verkeerde plek of ruikt hij te nieuw. Zet de mand op een plek waar je kat nu al vaak ligt, leg er een doek in die naar haar ruikt en geef het enkele weken tijd. Dwing je kat nooit in de mand, dat werkt averechts.

Hoeveel slaapplekken heeft een kat nodig?

Minstens twee, verspreid over het huis: katten wisselen graag van slaapplek en zoeken afhankelijk van temperatuur en drukte een andere plek. In een huishouden met meerdere katten geef je elke kat minstens een eigen plek.

Is een verwarmde kattenmand nodig?

Voor de meeste gezonde katten niet: een donut of dichte mand houdt lichaamswarmte prima vast. Een zelfverwarmend of elektrisch model kan comfort geven aan oude, magere of kortharige katten die aantoonbaar warmte opzoeken.

Welke kattenmand past bij een oudere kat?

Een mand met een lage instap van hooguit enkele centimeters, een stevige maar zachte bodem en een plek op de grond of op een lage verhoging. Stijve gewrichten maken springen en hoge randen lastig, dus vermijd hangmatten en hoge iglo's.

Kun je een kattenmand zelf maken?

Ja, een stevige rieten of kartonnen doos met een oud dekbedkussen erin voldoet prima als basis. Kies een maat van de opgerolde kat plus 15 tot 20 cm en zet de zelfgemaakte mand op een rustige, tochtvrije plek.

Belangrijkste punten

  • Kies het type mand op de slaapstijl van je kat: dicht voor verstoppers, donut voor krullers, hangmat voor klimmers en koukleumen.
  • De juiste maat is de opgerolde kat plus 15 tot 20 cm; voor een donut is dat 50 tot 60 cm bij een gemiddelde kat.
  • Zet de mand op een rustige, tochtvrije plek en nooit naast de kattenbak of voerbak.
  • Een kat slaapt 12 tot 16 uur per dag en wisselt van plek, dus twee of drie slaapplekken zijn geen luxe.
  • Was de hoes elke 1 a 2 weken op 30 graden met een mild wasmiddel zonder sterke geur.

Lees ook

Bronnen